Niedożywienie

UTRATA WAGI PODCZAS CHOROBY NIE JEST NATURALNYM ZJAWISKIEM

Zwykle nie zdajemy sobie sprawy, że przedłużające się niedostarczanie choćby jednego ze składników odżywczych  lub głodzenie powoduje niedożywienie organizmu, które ma drastyczne konsekwencje. Prawidłowe odżywianie w takich przypadkach może uratować życie.

Właściwe odżywienie organizmu chorego, niezależnie od jednostki chorobowej umożliwia uzyskanie dobrych efektów terapii.

Niedożywienie to skutek dłużej trwającego niedoboru pożywienia (różnego stopnia głodzenia). Brak składników odżywczych: białek, tłuszczów, węglowodanów, mikro- i makroelementów wpływa negatywnie na stan wszystkich narządów i układów. Niedożywienie jest schorzeniem ogólnoustrojowym.

Niedożywienie występuje w różnych sutyacjach. 8-10% ambulatoryjnych chorych i 30%-40% chorych hospitalizowanych cierpi z powodu tej choroby. 75% pacjentów cierpiących z powodu terminalnej fazy choroby nowotworowej umiera z objawami niedożywienia.
Trzeba pamiętać, że w różnym czasie, w zależności od stopnia niedoboru pożywienia (w stosunku do zapotrzebowania metabolicznego) organizm niedożywionego chorego „zjada” tkankę tłuszczową, mięśnie i pozostałe tkanki.  Dochodzi do zmian we wszystkich tkankach i narzadach, spada odporność, wydolność fizyczna, upośledzeniu ulega gojenie ran, funkcje naprawcze. Pojawia się zmęczenie, chorzy marzną, są podatni na zakażenia, załamania, powikłania leczenia różnych chorób, w tym powikłania pooperacyjne.

Niedożywienie zawsze wymaga leczenia poprzez modyfikację jadłospisu, włączenie do diety odżywek lub zastosowanie leczenie żywieniowego. Jeżeli choroba uniemożliwia żywienie naturalne, to często należy wzmocnić organizm stosując żywność specjalistyczną - tak zwaną żywność sztuczną. Dziedzina medycyny zajmująca się między innymi żywieniem sztucznym to żywienie kliniczne. Leczenie żywieniowe  osób niedożywionych  jest możliwe w trakcie hospitalizacji,  jak i podczas opieki domowej.

Niektóre przyczyny niedożywienia:

- choroby nowotworowe (z powodu umiejscowienia guza - np. rak przełyku czy języka utrudniający połykanie, z powodu leczenia operacyjnego, chemioterapii, radioterapii, w trakcie opieki paliatywnej),
- choroby wieku podeszłego przebiegające z osłabieniem apetytu, utrudnieniem gryzienia żucia i połykania, niepełnosprawnością, samotnością,
- schorzenia neurologiczne z zaburzeniami połykania (np. dysfagia w przebiegu zespołów otępiennych, choroby Parkinsona, po udarze mozgu) czy niepełnosprawnością,
- choroby przewodu pokarmowego (przewlkełe zapalenie trzustki, zespoły złego wchłaniania, zaawansowana choroba trzewna, nieswoiste zapalenia jelit, stany po gastrektomii),
- odleżyny i długo gojące się rany (utrata składników odżywczych),
- nadczynność tarczycy i choroby przebiegające z drżeniami, drgawkami (zwiększone zapotrzebowanie na substancje odżywcze),
- schorzenia psychiczne (np. jadłowstręt psychiczny czy depresja z osłabieniem apetytu),
- stany po zabiegach operacyjnych, szczególnie ciężkich, po reoperacjach, pobyty na oddziale intensywnej terapii, ciężkie zakażenia pooperacyjne,
- stany po resekcjach jelit w tym zespół krótkiego jelita,
- niewydolność jelit,
- dializoterapia, w tym otrzewnowa,
- choroby zakażne (np. AIDS czy zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych z dysfagią),
- ciężkie wady serca, zaawansowana niewydolność krążenia,
- niewydolność oddechowa, przewlekła obturacyjna choroba płuc, nawracające zakażenia górnych i dolnych dróg oddechowych,
- farmakoterapia (wiele leków pogarsza apetyt i wchlanianie składników odżywczych, szczególnie niebezpieczna jest polipragmazja w wieku podeszłym),
- schorzenia jamy ustnej, gardła, pogarszajace gryzienie, żucie, rozdrabnianie i połykanie pokarmów.

Jeżeli w ciągu  3 miesięcy schudłeś więcej niż 10% masy ciała, lub twój wskaźnik BMI jest poniżej 20 zgłoś się do lekarza.

Obliczanie BMI (body mass index) : BMI = masa ciała (kg)/wzrost(m)2

Objawy fizyczne niedożywienia to :

  * spadek masy ciała
  * osłabienie odporności
  * osłabienie mięśni
  * infekcje
  * brak apetytu
  * utrudnienie poruszania się
  * apatia
  * depresja

Niedożywiony pacjent nie ma szans w walce z chorobą.

Leczenie przebiega u niego dłużej, częściej występują powikłania, a w skrajnych przypadkach - śmierć.

Leczenie niedożywienia jest możliwe, poprawia efekty leczenia różnych chorób, w tym choroby nowotworowej. Wydłuża czas i jakość życia  niedożywionych chorych.




anna zmarzły na facebooku
anna zmarzły na fblogspot
Pliki cookies
dr n. med. Anna Zmarzły
specjalista chorób wewnętrznych